Ku wa 11 Ukuboza, Ikigo cy’Igihugu gishinzwe guteza imbere Ubuhinzi n’Ubworozi (RAB), kiyobowe na Dr. Florence Uwamahoro, cyayoboye inama mpuzabikorwa ku buhinzi mu Karere, igamije kunoza ikoreshwa ry’inyongeramusaruro, guteza imbere ubwishingizi bw’ibihingwa no kongerera abahinzi ubushobozi bwo guhangana n’imihindagurikire y’ibihe.
Intumbero yo kongerera abahinzi ubushobozi, kuborohereza kubona
inyongeramusaruro zinoze no kubakangurira guhinga ibihingwa bihangana
n’imihindagurikire y’ibihe ni byo byiganjemo mu nama mpuzabikorwa ku buhinzi
yabereye mu Karere Muhanga ku wa 11 Ukuboza. Iyi nama yayobowe n’Umuyobozi
Mukuru w’agateganyo wa RAB, Dr. Florence Uwamahoro, ari kumwe n’Umuyobozi
w’Akarere wungirije Ushinzwe Iterambere ry’Ubukungu, Bizimana Eric.
Yitabiriwe n’abakozi bashinzwe ubuhinzi ku rwego rw’Akarere
n’Imirenge, abacuruzi b’inyongeramusaruro, abahagarariye ibigo by’ubwishingizi
ndetse n’abandi bafatanyabikorwa bakorera mu Karere. Yari intego yo kuganira ku
buryo ibikorwa by’ubuhinzi byanozwa, uburyo bw’imicungire y’ifumbire n’imbuto
zunganirwa na Leta bwakomeza kunozwa, n’uburyo gahunda y’ubwishingizi
bw'ibihingwa yakwigishwa abahinzi benshi cyane batari barayisanganywe.
Iyi nama yahuriranye n’igihe cy’ihinga, aho abashinzwe ubuhinzi
ku nzego zitandukanye bifuza kurushaho gutanga ubufasha bufatika ku bahinzi mu
gukoresha neza ubutaka no gukoresha inyongeramusaruro ku gihe.
Dr. Uwamahoro yasobanuye ko ubuhinzi bushingiye ku bumenyi
n’imiyoborere myiza aribyo shingiro ry’umusaruro mwiza. Yagarutse ku kamaro ko
kugira ubufatanye bugera ku rwego rwo hasi, aho abashinzwe ubuhinzi mu Mirenge
n’Akarere bafatwa nk’“ibikorwa by’ibanze” bituma gahunda z’igihugu zigera ku
bahinzi bose.
Yagize ati:“Turifuza ubuhinzi butarenza igihe, ubuhinzi busobanukiwe n’ikirere, ubuhinzi bufite inyongeramusaruro zinoze kandi ziboneka ku gihe. Ibyo nibyo bituma tugira umusaruro uhamye n’iterambere rirambye.”
Yongeyeho ko hakenewe no gushishikariza abahinzi gusaranganya
amaso ku makuru y’ikirere atangwa n’inzego z’ubumenyi, bakamenya igihe cyiza
cyo gutera, gufumbira no gusarura.
Kimwe mu byahawe umwanya munini ni uko inyongeramusaruro
zigomba kugera ku bahinzi ku gihe. Abacuruzi b’inyongeramusaruro basabwe
gushyira imbere ubunyangamugayo, bakagenzura ubuziranenge bw’ibyo bacuruza,
birinda ibicuruzwa bihindanyijwe cyangwa bidafite ubuziranenge.
Dr. Uwamahoro yagize ati:“Nimufashe abahinzi kubona imbuto
nziza, ifumbire iboneye kandi ku gihe. Niyo nkingi ya mbere y’umusaruro mwiza.
Leta irakomeza kunganira abahinzi binyuze mu ngengo y’imigabane
y’inyongeramusaruro, ariko namwe mugomba kudufasha gutanga serivisi nziza.”
Yibukije kandi ko hari ahantu hateganijwe hitaruye, hazwi nka FOBASI
(Sites zatoranyijwe), hakwiye kubungwabungwa no kurindwa umwanda kugira ngo
imirima y’intangarugero ikorwamo itange ibisubizo byifuzwa.
Iyi nama yabaye umwanya mwiza wo kugaragaza ko ubwishingizi
bw’ibihingwa bukiri ingorabahizi mu bahinzi benshi, nyamara ari kimwe mu
byatuma abahinzi birinda igihombo giterwa n’imihindagurikire y’ikirere cyangwa
ibindi byangiza.
Abahagarariye ibigo by’ubwishingizi batanze ibisobanuro ku buryo
abahinzi bashobora kwibumbira hamwe, bagafata ubwishingizi bw’umwuga butuma
igihe habayeho ibiza cyangwa igihombo, Leta ibunganira mu kwishyurirwa igice
cy’igihombo.
Dr. Uwamahoro yavuze ko ari ingenzi kongera ubukangurambaga ku
byerekeye ubwishingizi bw’ibihingwa:
“Abahinzi benshi baracyafata ubwishingizi nk’ikintu cy’amaherere. Ariko
turabasaba kubigarukaho nk’igisubizo gikomeye mu kwirinda igihombo gituruka ku
kirere n’izindi mpamvu. Abakozi bacu ku rwego rw’Akarere n’Imirenge bigomba
kuba intumwa z’iyi gahunda.”
Indi ngingo yagarutsweho ni uko abahinzi bagomba gufashwa kubona
amasoko y’umusaruro wabo, cyane cyane igihe cy’isarura binyuze mu bufatanye
bw’inzego z’ubucuruzi, amasoko yunganira abahinzi n’abafatanyabikorwa b’inzego
z’ubuhinzi.
RAB yasabye inzego z’abaturage n’ubuyobozi bw’Akarere kunoza
uburyo bwo korohereza abahinzi kumenyekana ku masoko, kurwanya abahenda
abahinzi (middlemen) no gushyiraho uburyo bwemewe bwo kugena ibiciro
by’umusaruro, bituma umuturage abyungukiramo.
Mu gusoza ijambo rye, Dr. Florence Uwamahoro yasabye abakozi
b’ubuhinzi ku rwego rw’Akarere n’Imirenge kurushaho kwegera abahinzi, kubaha
ubujyanama bw’umwuga no kubereka uburyo bwose bushoboka bwabafasha kongera
umusaruro.
Yagize ati:“Mujye kwegera abahinzi, mubafashe guhinga ubutaka
bwose bwagenewe ubuhinzi, mubafashe kumenya igihe cyiza cyo gutera, kwita ku
mbuto, gufumbira no kurwanya udukoko. Iyo mwegereye abaturage, ubuhinzi
burarushaho gutera imbere.”
Inama mpuzabikorwa ku buhinzi yabaye ku wa 11 Ukuboza yongeye kwerekana ko
gahunda z’igihugu zigamije kongera umusaruro, kurwanya imihindagurikire y’ibihe
no kurushaho gufasha abahinzi zigomba guhurizwaho n’inzego zose.
RAB, ubuyobozi bw’Akarere, abacuruzi b’inyongeramusaruro, ibigo
by’ubwishingizi n’abashinzwe ubuhinzi mu Mirenge bifatanyije mu guharanira
ubuhinzi burambye, bushingiye ku bumenyi, ubujyanama bw’umwuga no kwegera
abaturage.
Iyi nama yijeje abahinzi ko u Rwanda rukomeje gushyira imbaraga
mu kongera umusaruro, mu kubafasha guhangana n’imihindagurikire y’ibihe no
gukomeza kubashyigikira mu rugendo rwo kugera ku buhinzi bw’umwuga.


0 Comments
Imihigonews