
Umuyobozi w’Ikirenga wa Iran
Mu gihe amazina ye akunze kuvugwa mu makuru mpuzamahanga, benshi
bibaza bati: Ayatollah Ali Khamenei ni muntu ki, kandi ni uruhe ruhare agira mu
miyoborere ya Iran? Iyi nkuru imihigonews.rw yaguteguriye irasobanura neza amateka
ye, uko yageze ku butegetsi n’icyo bisobanuye ku gihugu cya Iran.
Ayatollah Ali Hosseini Khamenei yavukiye i Mashhad ku wa 19 Mata
1939. Akiri muto yinjiye mu masomo y’idini ya Islamu y’Abashiya (Twelver
Shiʿah), yiga tewolojiya mu mijyi ya Mashhad na Qom. Mu barimu bamwigishije
harimo n’uwabaye umuyobozi wa revolisiyo ya Iran, Ruhollah Khomeini.
Uko yinjiye muri politiki
Mu myaka ya 1960 na 1970, Khamenei yifatanyije n’abarwanyaga
ubwami bwa Shah Mohammad Reza Pahlavi. Kubera ibikorwa byo kurwanya ubutegetsi
bw’icyo gihe, yafunzwe inshuro nyinshi.
Nyuma ya Revolisiyo ya Kisilamu yo mu 1979, yabaye umwe mu bantu
ba hafi ba Khomeini, aza kugirwa Perezida wa Iran kuva 1981 kugeza 1989, mu
gihe cy’intambara ya Iran na Iraq.
Uko yabaye Umuyobozi w’Ikirenga
Mu 1989, nyuma y’urupfu rwa Khomeini, Khamenei yagizwe Umuyobozi
w’Ikirenga wa Iran, umwanya ufite ububasha burenze ubw’umukuru w’igihugu. Uwo
mwanya umuha:
- Kugira
ijambo rya nyuma ku ngabo
- Kugena
abayobozi bakuru b’inkiko
- Kugira
uruhare mu byemezo by’ububanyi n’amahanga
- Kugenzura
politiki rusange y’igihugu
Muri Iran, kubera ihame rya velayat-e faqih (ubuyobozi
bw’umunyamategeko w’idini), umupadiri mukuru ni we ushobora kuyobora igihugu.
Ni yo mpamvu Khamenei, nk’umunyedini ufite urwego rwa Ayatollah, yabaye
umuyobozi w’ikirenga.
Imiyoborere n’icyerekezo cye
Mu myaka irenga 35 amaze ayoboye, Khamenei yagaragaje
imiyoborere ishingiye ku:
- Kurinda
amahame ya Repubulika ya Kisilamu
- Kugabanya
ijambo ry’ibihugu by’i Burengerazuba mu miyoborere ya Iran
- Gushyigikira
inzego z’umutekano zirimo Islamic Revolutionary Guard Corps (IRGC)
Mu rwego mpuzamahanga, Iran iyobowe na Khamenei yagize uruhare
rukomeye mu bibazo byo mu Burasirazuba bwo Hagati, cyane cyane mu mubano wayo
na Israel n’ibindi bihugu byo mu karere.
Umurage n’ahazaza higihugu cya Iran
N’ubwo afite imyaka irenga 85, Khamenei aracyafite ijambo
rikomeye muri politiki ya Iran. Ibibazo bijyanye n’uzamusimbura bizagira
ingaruka zikomeye ku hazaza ha Iran no ku mutekano w’akarere.
Mu ncamake, Ayatollah Ali Khamenei si umunyapolitiki gusa,
ahubwo ni umunyedini ufite ububasha bwagutse, wahinduye isura ya Iran mu gihe
kirenga imyaka itatu n’igice ayoboye igihugu.
IMIHIGONEWS.RW
0 Comments
Imihigonews